fot. x.com / @NewsweekPolska
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego złożyło pozew sądowy przeciwko Fundacji Lux Veritatis ojca Tadeusza Rydzyka, domagając się unieważnienia umów dotyczących budowy Muzeum „Pamięć i Tożsamość” w Toruniu. Resort żąda zwrotu od fundacji kwoty 210 milionów złotych wraz z odsetkami na rzecz Skarbu Państwa. Decyzja ta nastąpiła po tym, jak fundacja odmówiła zawarcia ugody zaproponowanej przez ministerstwo. Jak poinformował wiceszef MKiDN, Maciej Wróbel, władzom zależy na transparentności finansowania publicznych instytucji.
MKiDN podjęło kroki prawne po miesiącach bezskutecznych prób porozumienia, co potwierdziła ministra kultury Marta Cienkowska, podkreślając, że państwo odzyskuje kontrolę nad publicznymi środkami. Sprawa ma swoje źródło w umowach zawartych przez byłego ministra kultury, Piotra Glińskiego, z Fundacją Lux Veritatis w 2018 r. Dotyczy to znaczącego finansowania (niemal 206 mln zł według NIK) muzeum przez państwo, pomimo braku doświadczenia fundacji w działalności muzealnej. Kontrola Najwyższej Izby Kontroli (NIK) wykazała wcześniej, że instytucja niemal samodzielnie sfinansowana przez państwo mogła potencjalnie stać się własnością prywatną.
NIK, oprócz zastrzeżeń co do wysokości wydatków, które przekroczyły pierwotne plany, złożyła również zawiadomienie do prokuratury w sprawie podejrzenia popełnienia przestępstwa przez byłego ministra kultury, wskazując na możliwe przekroczenie uprawnień i szkodę majątkową Skarbu Państwa. Ponadto, kilka dni po wyborach parlamentarnych w 2023 r., aneks do umowy zobowiązał kolejnego ministra do przekazywania fundacji co najmniej 15 mln zł rocznie przez cztery lata na działalność bieżącą. Aktualne kierownictwo MKiDN zamierza doprowadzić sprawę do końca, aby odzyskać środki publiczne.