Sytuacja polskich szkół jest zła, można ją nawet określić jako tragiczną. Wiemy o tym wszyscy, nie tylko osoby, które się w niej znajdują.
Problemowi przyjrzała się Najwyższa Izba Kontroli (NIK) biorąc pod lupę szkoły w województwie świętokrzyskim. Celem kontroli była analiza zgodności z prawem wewnątrzszkolnych zasad oceniania oraz zastosowania ich w praktyce szkolnej.
„W większości objętych kontrolą szkół z województwa świętokrzyskiego, wewnątrzszkolne ocenianie uczniów nie było prowadzone prawidłowo i rzetelnie.” W dziewięciu na dziesięć skontrolowanych szkół zasady oceniania nie były zgodne z ustawą o systemie oświaty, ale przede wszystkim nie dawały uczniom jasnego obrazu, co do prawidłowych reguł oceniania.
NIK wymienia przyczyny tych nieprawidłowości, są to: niewłaściwe WZO, nieprzestrzeganie zasad oceniania przez nauczycieli albo niezapewnienie przez dyrektorów szkół jednolitego podejścia do interpretacji przyjętych regulacji. Mogą one prowadzić do postrzegania wystawianych ocen przez uczniów i ich rodziców jako niesprawiedliwe, nie spełniające swoich celów określonych w ustawie o systemie oświaty.
W 60% szkół objętych kontrolą przewidziano możliwość obniżenia oceny zachowania, jeśli wygląd uczniów był nieodpowiedni. Zgodnie z WZO obowiązującym w tych szkołach uczeń, który farbował włosy, malował paznokcie lub stosował makijaż, nie mógł mieć wzorowej ani bardzo dobrej oceny zachowania, a nieprzestrzeganie zasad dotyczących wyglądu mogło być (w dwóch z tych szkół) podstawą do obniżenia oceny zachowania nawet do nieodpowiedniej.
NIK zauważa, że art. 99 pkt 3 Prawa oświatowego, wymaga określenia w statucie szkoły obowiązków w zakresie przestrzegania zasad ubierania się uczniów na terenie szkoły, nie dotyczy to jednak szeroko pojętego wyglądu uczniów.
W statutach 90% szkół nie określono prawidłowo zasad oceniania uczniów, w tym:
- terminów i form informowania ucznia i jego rodziców o przewidywanych dla uczniów rocznych ocenach klasyfikacyjnych
- wymagań edukacyjnych na poszczególne oceny klasyfikacyjne
- określenia sposobu uzasadnienia przez nauczycieli wystawionej oceny
- składu lub trybu pracy komisji powołanej do ustalenia oceny w sytuacji złożenia przez ucznia lub jego rodziców zastrzeżeń od rocznej oceny zachowania
- wpływu oceny zachowania na klasyfikowanie ucznia i promocję do następnej klasy
- warunków i trybu otrzymania wyższych ocen klasyfikacyjnych i zachowania niż przewidywane
- prawa ucznia pełnoletniego do usprawiedliwiania nieobecności na zajęciach szkolnych wymagań na ocenę celującą
W kontekście oceniania bieżącego, śródrocznego i rocznego stwierdzono liczne nieprawidłowości, takie jak nieocenianie wszystkich aktywności uczniów, nierzetelne ustalanie ocen, uzależnianie ocen od zachowania uczniów, czy też nieprawidłowe ocenianie prac pisemnych. W ośmiu szkołach nie przestrzegano celu oceniania bieżącego, a w niektórych przypadkach podwyższano oceny uwzględniając indywidualne sytuacje uczniów.
Wniosków jest dużo, ze szczegółowymi objaśnieniami możecie zapoznać się w raporcie. Należysz do społeczności szkolnej? Daj znać w komentarzu jak się w niej czujesz!
