Zgodnie z nowymi przepisami, które wchodzą w życie 1 marca 2026 roku, biskupi zyskują oficjalne narzędzie dyscyplinujące w postaci grzywien finansowych. Jest to efekt nowelizacji Kodeksu Prawa Kanonicznego wprowadzonej przez papieża Franciszka, którą Konferencja Episkopatu Polski przyjęła w październiku 2025 roku. Dekret ten uzyskał już niezbędną akceptację Stolicy Apostolskiej i zgodę na publikację.
Istotną zmianę odnotowano w katalogu kar za przestępstwa kanoniczne – obok dotychczasowych sankcji pojawia się możliwość nałożenia grzywny lub pozbawienia (w całości lub części) wynagrodzenia kościelnego. Wysokość kary finansowej jest ściśle określona: minimalna kwota to połowa minimalnego miesięcznego wynagrodzenia brutto, natomiast maksymalna może sięgnąć jego 20-krotności. Stawki te będą ustalane w odniesieniu do polskiego prawa obowiązującego w dniu wymierzenia kary.
Nowe przepisy precyzują również, że środki z kar mają być wpłacane na podmiot wskazany przez organ wymierzający karę, zgodnie z celami kościelnymi. Jednocześnie wprowadzono istotne zabezpieczenie: kara nie może pozbawić osoby duchownej lub świeckiej środków niezbędnych do „godziwego utrzymania”. Zgodnie z dekretem, ochronie podlega kwota wolna od zajęcia komorniczego, co ma zapewnić ukaranym podstawowe minimum socjalne przewidziane w polskim prawie